- ရောဂါအခြေအနေများ
- အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ကျန်းမာရေး
- ထိုင်းနိုင်ငံရှိ Dextromethorphan
အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ကျန်းမာရေး · ဆေးဝါးလမ်းညွှန်
ထိုင်းနိုင်ငံရှိ Dextromethorphan
Dextromethorphan ဖြင့် ကုသနိုင်သော လက္ခဏာများ၊ အာနိသင်ပြချိန်၊ လူအများ သတိမမူမိတတ်သည့် စိတ်ကျရောဂါသောက်ဆေးများနှင့် ဓာတ်ပြုမှုအပြင် ထိုင်းဆေးဆိုင်များတွင် ရောင်းချပုံ။ ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာန (MOPH) တွင် မှတ်ပုံတင်ထားသော အမျိုးသားကျန်းမာရေးဆေးခန်းမှ လိုင်စင်ရ ဆရာဝန်တစ်ဦးက စိစစ်တည်းဖြတ်ထားပါသည်။
- 15–30 မိနစ်အတွင်း အာနိသင်ပြသည်
- ဆေးဝါးပညာရှင် ထုတ်ပေးသည် · ဆေးစာမလိုပါ
/)
ဆေးပညာဆိုင်ရာ စိစစ်သူ Dr. Noppon Arunkajohnsak (Win)
นพ. นพพล อรุณขจรศักดิ์
ထိုင်းနိုင်ငံ ဆေးကုသခွင့်လိုင်စင်အမှတ် ว.50283
Menscape Clinic
Last reviewed
11 July 2026
1958
စတင်အသုံးပြုသည့်နှစ်
opioid မပါဝင်သော ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေးအဖြစ် ခွင့်ပြုထားသည်
15–30
အာနိသင်ပြရန် ကြာချိန် (မိနစ်)
သတ်မှတ်ဆေးပမာဏ သောက်ပြီးနောက် ချောင်းဆိုးသက်သာခြင်း
5–6 နာရီ
ဆေးတစ်ကြိမ်စာ သက်သာမှု
30 mg ဆေးတစ်ကြိမ်စာ၏ ပုံမှန်အာနိသင်ကြာချိန်
120 mg
လူကြီး တစ်နေ့တာ အများဆုံးပမာဏ
24 နာရီအတွင်း အများဆုံးသောက်သုံးနိုင်သော သတ်မှတ်ပမာဏ
အဓိက မှတ်သားဖွယ်ရာများ
Dextromethorphan သည် သလိပ်မပါသော ချောင်းခြောက်ဆိုးခြင်းအတွက် အသုံးပြုလေ့ရှိသည့် မူးယစ်ဆေးနွယ်မဟုတ်သော ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေးဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ချောင်းဆိုးရသည့် အကြောင်းရင်းကို ကုသပေးခြင်းမဟုတ်ဘဲ ဦးနှောက်အတွင်းရှိ ချောင်းဆိုးစေသော တုံ့ပြန်မှုကို ထိန်းချုပ်ပေးခြင်းဖြစ်သည်။
ထိုင်းနိုင်ငံတွင် ဤဆေးကို ဆရာဝန်ဆေးညွှန်းမပါဘဲ ဝယ်ယူနိုင်သော်လည်း အန္တရာယ်ရှိဆေးဝါးအမျိုးအစား (ยาอันตราย) ဖြစ်သောကြောင့် လိုင်စင်ရ ဆေးဝါးပညာရှင်ထံမှသာ ထုတ်ယူရမည်ဖြစ်ပြီး၊ အလွဲသုံးစားပြုမှုများ တွေ့ရှိခဲ့ရပြီးနောက်ပိုင်း ပမာဏကန့်သတ်ချက်များ သတ်မှတ်ထားပါသည်။
အထူးသတိပြုရမည့် ဆေးဝါးဓာတ်ပြုမှုမှာ စိတ်ကျရောဂါသောက်ဆေးများနှင့် ဖြစ်ပါသည်: SSRI သို့မဟုတ် SNRI ဆေးများနှင့် တွဲဖက်သောက်သုံးပါက ရှားရှားပါးပါး serotonin syndrome ကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပြီး MAOI ဆေးများနှင့်မူ လုံးဝ တွဲဖက်မသောက်သုံးရပါ။
ဤဆေးသည် ရေတို သက်သာရာရစေသည့် အထောက်အကူသာ ဖြစ်ပါသည်။ 3 ပတ်ထက်ပို၍ ကြာရှည်သော ချောင်းဆိုးခြင်း သို့မဟုတ် အဖျားတက်ခြင်း၊ သွေးပါခြင်း၊ အသက်ရှူကျပ်ခြင်းတို့နှင့် တွဲဖက်ဖြစ်ပေါ်သော ချောင်းဆိုးခြင်းများအတွက် ပိုပြင်းသော ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေးရည် မဟုတ်ဘဲ ဆရာဝန်နှင့် ပြသရန် လိုအပ်ပါသည်။
01
Dextromethorphan အကြောင်းနှင့် ၎င်း၏ အာနိသင်သက်ရောက်ပုံ
Dextromethorphan သည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အသုံးအများဆုံး ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေး ဖြစ်ပါသည်။ ၎င်း၏ အဓိကလုပ်ဆောင်ချက်မှာ ညဘက်အိပ်မပျော်အောင် သို့မဟုတ် စကားပြောမဖြောင့်အောင် လည်ချောင်းယားပြီး သလိပ်မပါဘဲ ဆိုးသည့် ချောင်းခြောက်ကို သက်သာစေရန် ဖြစ်ပါသည်။ သတ်မှတ်ထားသော ဆေးပမာဏအတိုင်း သောက်သုံးပါက ဘိန်း (opioid) ဓာတ်သတ္တိ သက်ရောက်မှု မရှိသလောက် နည်းပါးပြီး ချောင်းဆိုးခြင်းကို ထိန်းပေးနိုင်သဖြင့် 1958 ခုနှစ်ကတည်းက codeine ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေးရည်များ နေရာတွင် စံအဖြစ် အစားထိုး အသုံးပြုခဲ့ကြပါသည်။
ဤဆေးသည် ဗဟိုအာရုံကြောစနစ်တွင် အလုပ်လုပ်ပါသည်။ ချောင်းဆိုးခြင်းသည် ဦးနှောက်အောက်ခြေပိုင်း (brainstem) က ထိန်းချုပ်ထားသော အလိုအလျောက် တုံ့ပြန်မှုတစ်ခုဖြစ်ပြီး dextromethorphan က ထိုနေရာရှိ sigma-1 နှင့် NMDA receptor များမှတစ်ဆင့် ချောင်းဆိုးချင်စိတ် ဖြစ်ပေါ်မှုအဆင့်ကို မြှင့်တင်ပေးခြင်းဖြင့် ထိန်းချုပ်ပေးပါသည်။⁴ လည်ချောင်းယားယံမှု ရှိနေဆဲဖြစ်သော်လည်း ဦးနှောက်က အချက်ပြမှုတိုင်းကို မတုံ့ပြန်တော့ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ဆေးသောက်ပြီး 15–30 မိနစ်အတွင်း ချောင်းဆိုးသက်သာလာကာ အာနိသင်မှာ 5–6 နာရီခန့် ခံပါသည်။¹
သို့သော် ဤဆေးသည် ချောင်းဆိုးရသည့် အရင်းခံအကြောင်းရင်းကို ကုသပေးခြင်း မဟုတ်ပါ။ အအေးမိခြင်း၊ လေပြွန်ရောင်ခြင်း သို့မဟုတ် လေထုညစ်ညမ်းမှုကြောင့် အသက်ရှူလမ်းကြောင်း ယားယံခြင်းတို့မှာ သူ့သဘာဝအတိုင်း သက်သာသွားမည်ဖြစ်ပြီး dextromethorphan က နေ့ရောညပါ နေရထိုင်ရ သက်သာစေရန်သာ ကူညီပေးပါသည်။ ထို့ကြောင့် ၎င်းကို ရေတိုသုံးဆေးအဖြစ်သာ သတ်မှတ်ထားပြီး ဆေးမသောက်မီ မေးရမည့် အဓိကမေးခွန်းမှာ ချောင်းဆိုးခြင်းအကြောင်း မဟုတ်ပါ။ သင် နေ့စဉ်သောက်နေကျ အခြားဆေးဝါးများအကြောင်းသာ ဖြစ်ပါသည်။
ချောင်းဆိုးခြင်းသည် ဦးနှောက်အရင်းပိုင်း၏ အလိုအလျောက် တုံ့ပြန်မှုတစ်ခုဖြစ်သည်
လှုံ့ဆော်ခံရသော အသက်ရှူလမ်းကြောင်း အာရုံကြောများက ဦးနှောက်အောက်ခြေပိုင်း (medulla) ရှိ ချောင်းဆိုးမှုထိန်းချုပ်ရေးဗဟိုသို့ အချက်ပြပေးပို့ပြီး ထိုမှတစ်ဆင့် ချောင်းဆိုးခြင်းကို ဖြစ်ပေါ်စေပါသည်။
Dextromethorphan သည် ချောင်းဆိုးလွယ်ခြင်းကို ထိန်းချုပ်ပေးသည်
ဦးနှောက်အောက်ခြေပိုင်းရှိ sigma-1 နှင့် NMDA receptors များပေါ်တွင် သက်ရောက်မှုရှိပြီး ချောင်းဆိုးခြင်းကို ထိန်းချုပ်သည့်ဗဟိုချက်အား ထိုလှုံ့ဆော်မှုများကို တုံ့ပြန်နိုင်စွမ်း လျော့နည်းသွားစေပါသည်။⁴
ချောင်းဆိုးချင်စိတ် လျော့ပါးသွားခြင်း
ချောင်းဆိုးသက်သာစေသည့် အာနိသင်မှာ 15–30 မိနစ်အတွင်း စတင်ပြီး 30 mg ဆေးပမာဏသည် ခန့်မှန်းခြေ 5–6 နာရီခန့် ခံပါသည်။¹
ရောဂါအကြောင်းရင်း သူ့သဘာဝအတိုင်း သက်သာသွားခြင်း
အရင်းခံ အအေးမိခြင်း သို့မဟုတ် လည်ချောင်းယားယံခြင်းကိုမူ ကုသပေးမည်မဟုတ်ပါ။ ဤဆေးသည် ချောင်းခြောက်ဆိုးခြင်း လက္ခဏာကို သက်သာစေရန်သာဖြစ်ပြီး ရောဂါအရင်းခံကို ကုသပေးခြင်း မဟုတ်ပါ။
02
ထိုင်းနိုင်ငံတွင် Dextromethorphan ဝယ်ယူရရှိနိုင်ပုံ
ထိုင်း FDA အခြေအနေ
ထိုင်းနိုင်ငံတွင် တရားဝင်မှတ်ပုံတင်ထားပြီး အန္တရာယ်ရှိသောဆေးဝါး (ยาอันตราย) အဖြစ် သတ်မှတ်ထားပါသည်။ ဆရာဝန်ဆေးစာ မလိုအပ်သော်လည်း စင်ပေါ်မှ တိုက်ရိုက်ယူဝယ်၍မရဘဲ လိုင်စင်ရ ဆေးဝါးပညာရှင်ကိုယ်တိုင် ထုတ်ပေးရမည် ဖြစ်ပါသည်။ ထိုင်းနိုင်ငံတွင် Romilar ကဲ့သို့သော အမှတ်တံဆိပ်များနှင့် ဆေးဆိုင်သုံး generic ဆေးဝါးများအဖြစ် ရောင်းချပါသည်။⁶
Menscape မှ ဆေးထုတ်ပေးပုံ
ဆေးခန်းသို့ စာပို့ဆက်သွယ်နိုင်သလို Chidlom ဆေးခန်းသို့လည်း လူကိုယ်တိုင် လာရောက်နိုင်ပါသည်။ ဆေးဝါးပညာရှင်က သင်သောက်နေသော ဆေးများ (အထူးသဖြင့် စိတ်ကျရောဂါသောက်ဆေးများ) ကို စစ်ဆေးပေးပြီး သင့်ချောင်းဆိုးပုံနှင့် ကိုက်ညီမှု ရှိမရှိ အတည်ပြုကာ နေ့ချင်းပြီး ဆေးထုတ်ပေးပါသည်။ ဘန်ကောက်မြို့တွင်း အိမ်အရောက် ပို့ဆောင်ပေးသည့် ဝန်ဆောင်မှုလည်း ရှိပါသည်။
ပမာဏကန့်သတ်ချက်များ အဘယ်ကြောင့်ရှိသနည်း
Dextromethorphan ကို ပမာဏအလွန်အကျွံ သုံးစွဲမှုများ တွေ့ရှိရပြီးနောက် ထိုင်းအာဏာပိုင်များက ဆေးဆိုင်များတွင် ရောင်းချမှုကို တင်းကျပ်ခဲ့ပါသည်။⁶ လိုင်စင်မဲ့ အွန်လိုင်းရောင်းချသူများသည် ရောင်းချရမည့် ပမာဏကန့်သတ်ချက်ရော ဆေးဝါးစစ်ဆေးမှုကိုပါ ကျော်လုပ်တတ်ကြပြီး ထိုစစ်ဆေးမှုမှာ စိတ်ကျရောဂါသောက်ဆေးနှင့် ဓာတ်ပြုမည့် အန္တရာယ်ကို ကြိုတင်ကာကွယ်ပေးသည့် အဓိကအဆင့် ဖြစ်ပါသည်။
စည်းမျဉ်းဆိုင်ရာ မှတ်ချက်။ ยาอันตราย အမျိုးအစား ဆေးဝါးဖြစ်သောကြောင့် dextromethorphan ကို ပထမတန်း လိုင်စင်ရ ဆေးဝါးပညာရှင်ကသာ ထုတ်ပေးခွင့်ရှိပြီး ထိုင်း FDA လမ်းညွှန်ချက်အရ တစ်ကြိမ်ဝယ်ယူနိုင်သော ပမာဏကို ကန့်သတ်ထားပါသည်။ လိုင်စင်မဲ့ အွန်လိုင်းရောင်းချသူများထံမှ ဝယ်ယူခြင်းသည် တရားမဝင်သည့်အပြင် ဆေးအတုများ သို့မဟုတ် အညွှန်းလွဲမှားနေသော ဆေးများ ရရှိနိုင်သည့် အန္တရာယ်လည်း အမှန်တကယ် ရှိနေပါသည်။⁶ ⁷
03
ထိရောက်မှု ရှိပါသလား။ သက်သေအထောက်အထားများ
Dextromethorphan သည် ဆေးဆိုင်တွင် ဝယ်ယူနိုင်သော ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေးများအနက် သုတေသန အပြုလုပ်ခံရဆုံး ဆေးဖြစ်ပါသည်။ ရုတ်တရက် ချောင်းဆိုးနေသော အရွယ်ရောက်ပြီးသူ 710 ဦး ပါဝင်သည့် ကျပန်းစနစ်သုံး အာနိသင်မဲ့ဆေး (placebo) နှင့် နှိုင်းယှဉ်သော လေ့လာမှု 6 ခုကို စုပေါင်းသုံးသပ်ချက်အရ ဆေးသောက်ပြီး နာရီပိုင်းအတွင်း စောင့်ကြည့်တိုင်းတာရာတွင် 30 mg တစ်ကြိမ်သောက်ရုံဖြင့် အာနိသင်မဲ့ဆေးထက် ချောင်းဆိုးကြိမ်ရေနှင့် ချောင်းဆိုးရသည့် အားစိုက်ထုတ်မှုကို သိသာစွာ လျှော့ချပေးနိုင်ကြောင်း တွေ့ရှိခဲ့ပါသည်။²
သို့သော်လည်း အခြေအနေပေါ်မူတည်၍ စဉ်းစားရန် လိုအပ်ပါသည်။ 2014 ခုနှစ် Cochrane သုံးသပ်ချက်အပါအဝင် ဆရာဝန်ဆေးစာမလိုဘဲ ဝယ်ယူနိုင်သော ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေးအမျိုးအစားများကို လေ့လာချက်များအရ သက်သေအထောက်အထားများမှာ ရောထွေးနေပြီး မည်သည့်ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေးမဆို အာနိသင် အနည်းငယ်သာ ရှိကြောင်း တွေ့ရပါသည်။³ Dextromethorphan သည် ချောင်းခြောက်ဆိုးခြင်းကို နာရီအနည်းငယ်ကြာ သက်သာစေနိုင်သဖြင့် အိပ်စက်ချိန် သို့မဟုတ် အလုပ်လုပ်ချိန်အတွက် အမှန်တကယ် အထောက်အကူပြုပါသည်။ သို့သော် ရောဂါဖြစ်ပွားချိန်ကိုတော့ တိုတောင်းသွားစေမည် မဟုတ်ပါ။ အကယ်၍ ချောင်းဆိုးခြင်းသည် 3 ပတ်ကျော်လွန်သွားပါက မည်သည့်ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေးရည် သောက်ရမည်နည်းဟူသော မေးခွန်းထက် မည်သည့်အတွက်ကြောင့် ချောင်းဆက်ဆိုးနေရသနည်းဟူသည်ကို ဆန်းစစ်ရတော့မည် ဖြစ်ပါသည်။
710
လူကြီးများ၊ စုပေါင်းခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာချက်
အာနိသင်မဲ့ဆေးနှင့် နှိုင်းယှဉ်ထားသော ကျပန်းချောင်းဆိုးလေ့လာမှု ခြောက်ခု
30 mg
လေ့လာထားသော ဆေးတစ်ကြိမ်စာပမာဏ
အာနိသင်မဲ့ဆေး (placebo) နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက ချောင်းဆိုးကြိမ်ရေနှင့် အားစိုက်ရမှု လျော့နည်းသွားခြင်း
Pavesi et al., Chest 2001: ဆေးတစ်ကြိမ်သောက်ပြီးနောက် ချောင်းဆိုးသည့်အကြိမ်ရေကို လက်တွေ့တိုင်းတာချက်။ အာနိသင်မှာ အသင့်အတင့်သာရှိပြီး အချိန်တိုသာ ခံပါသည်၊ လူတစ်ဦးချင်းစီအလိုက် ရလဒ်များ ကွာခြားနိုင်ပါသည်။
04
ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများနှင့် မသုံးစွဲသင့်သူများ
အဖြစ်များသော ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများ
မူးဝေခြင်း၊ အိပ်ငိုက်ခြင်းနှင့် ပျို့အန်ချင်သလိုဖြစ်ခြင်းတို့မှာ အဖြစ်များသော ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများဖြစ်ပြီး ဆေးညွှန်းပမာဏအတိုင်း သောက်သုံးပါက ပုံမှန်အားဖြင့် မပြင်းထန်တတ်ပါ။ အစာနှင့်တွဲသောက်ခြင်းက အစာအိမ်မအီမသာဖြစ်ခြင်းကို သက်သာစေပြီး ဆေးက မိမိအပေါ် မည်သို့သက်ရောက်မှုရှိသည်ကို မသိရသေးမီ ကားမောင်းခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်ပါ။
Serotonin syndrome: ရှားပါးသော်လည်း ပြင်းထန်သည်
Dextromethorphan သည် serotonin ဓာတ်ကို သက်ရောက်မှုရှိသော ဆေးဖြစ်ပါသည်။ SSRIs သို့မဟုတ် SNRIs ဆေးများနှင့် တွဲဖက်သောက်သုံးပါက ရှားရှားပါးပါး serotonin syndrome ခေါ် စိတ်ဂနာမငြိမ်ဖြစ်ခြင်း၊ ချွေးထွက်ခြင်း၊ နှလုံးခုန်မြန်ခြင်း၊ ကတုန်ကယင်ဖြစ်ခြင်းနှင့် ဖျားနာခြင်းတို့ကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပါသည်။⁵ MAOIs ဆေးများနှင့်မူ လုံးဝတွဲဖက်မသောက်သုံးရပါ။ MAOI ဆေးသောက်သုံးနေစဉ် သို့မဟုတ် ဆေးရပ်ပြီး 14 ရက်အတွင်း ဤဆေးကို မသောက်သုံးရပါ။
မသင့်တော်သူများ
MAOI ဆေးသောက်နေသူ သို့မဟုတ် ဆေးရပ်ထားသည်မှာ 14 ရက်မပြည့်သေးသူများ၊ ကလေးငယ်များ၊ သလိပ်ပါသော ချောင်းဆိုးခြင်း (ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေးက သလိပ်များကို အဆုတ်ထဲ ပိတ်မိစေနိုင်သည်) နှင့် ဆရာဝန်နှင့် မတိုင်ပင်ရသေးသော ဆေးလိပ်သောက်ခြင်း သို့မဟုတ် ပန်းနာရင်ကျပ်ကြောင့်ဖြစ်သည့် နာတာရှည်ချောင်းဆိုးသူများ မသောက်သုံးသင့်ပါ။ ပြင်းထန်သော အသည်းရောဂါရှိသူများအနေဖြင့် ဆရာဝန်နှင့် ဦးစွာစစ်ဆေးတိုင်ပင်သင့်ပါသည်။
ဆေးပမာဏများခြင်းနှင့် အခြားဆေးဝါးဓာတ်ပြုမှုများ
သတ်မှတ်ထားသော ဆေးညွှန်းပမာဏထက် အဆပေါင်းများစွာ ပိုသောက်ပါက စိတ်နှင့်ခန္ဓာ ကင်းကွာသလို ခံစားရစေပြီး ယင်းကဲ့သို့ တလွဲအသုံးပြုမှုများကြောင့် ထိုင်းနိုင်ငံရှိ ဆေးဆိုင်များတွင် ရောင်းချမှု ကန့်သတ်ထားခြင်း ဖြစ်ပါသည်။⁷ အရက်နှင့် စိတ်ငြိမ်ဆေးများသည် အိပ်ငိုက်ခြင်းကို ပိုမိုဆိုးရွားစေပါသည်။ bupropion နှင့် quinidine အပါအဝင် အချို့သောဆေးဝါးများသည် ခန္ဓာကိုယ်မှ ဤဆေးချေဖျက်မှုကို ဟန့်တားပြီး ဆေးပမာဏကို မြင့်တက်စေသဖြင့် သင်သောက်သုံးနေသော ဆေးဝါးအားလုံးကို စာရင်းပြုစု၍ အသိပေးပါ။
05
အစားထိုးနှင့် တွဲဖက်ဆေးများ
ချွဲပျော်ဆေး · သလိပ်ပါသော ချောင်းဆိုးခြင်းအတွက်
Guaifenesin နှင့် ချွဲပျော်ဆေးများ
ချောင်းဆိုးရာတွင် သလိပ်ပါလာပါက ရည်ရွယ်ချက်မှာ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သွားပြီး ချောင်းဆိုးခြင်းကို ထိန်းချုပ်ရန်မဟုတ်ဘဲ သလိပ်ပျော်ပြီး ဟပ်ထုတ်ရှင်းလင်းနိုင်ရန် ဖြစ်ပါသည်။ ထိုင်းဆေးဆိုင်များတွင် Guaifenesin၊ bromhexine နှင့် acetylcysteine တို့ကို အများဆုံး ရွေးချယ်လေ့ရှိကြပါသည်။
ဆေးဝါးမဟုတ်သော နည်းလမ်း · အံ့အားသင့်ဖွယ် အသုံးဝင်သည်
ပျားရည်၊ အရည်များနှင့် လည်ချောင်းငုံဆေးများ
ရက်တိုချောင်းဆိုးခြင်းအတွက် အိပ်ရာမဝင်မီ ပျားရည်သောက်သုံးခြင်းသည် အချို့သော လေ့လာစမ်းသပ်ချက်များတွင် ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေးများနှင့် အာနိသင်တူညီကြောင်း တွေ့ရပါသည်။ ရေနွေးနွေးသောက်ခြင်းနှင့် လည်ချောင်းငုံဆေးပြားများ ငုံခြင်းက လည်ချောင်းယားယံပြီး ချောင်းထပ်ဆိုးခြင်းမှ ကာကွယ်ပေးပါသည်။
ဆရာဝန်နှင့်ပြသရန် · အန္တရာယ်လက္ခဏာများ
ရောဂါရှာဖွေစစ်ဆေးရန် လိုအပ်သော ချောင်းဆိုးခြင်း
ချောင်းဆိုးခြင်းသည် 3 ပတ်ထက် ပိုကြာနေပါက သို့မဟုတ် ဖျားခြင်း၊ သွေးပါခြင်း၊ ရင်ဘတ်အောင့်ခြင်း သို့မဟုတ် အသက်ရှူမဝခြင်းတို့ တွဲဖက်ခံစားရပါက ပိုမိုပြင်းထန်သော ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေး သောက်ရန်မဟုတ်ဘဲ ဖြစ်ပွားရသည့် အကြောင်းရင်း (အစာအိမ်အက်ဆစ်ပြန်ဆန်တက်ခြင်း၊ ပန်းနာရင်ကျပ်၊ နှာခေါင်းနောက်မှ အချွဲကျခြင်း၊ ပိုးဝင်ခြင်း) ကို ရှာဖွေရန် လိုအပ်ပါသည်။
06
Menscape တွင် မည်သို့ရယူနိုင်မည်နည်း
/)
မှန်ကန်သော ချောင်းဆိုးပျောက် ကုသမှုကို ယနေ့ပဲ ရယူလိုက်ပါ
အွန်လိုင်းမှ ဆက်သွယ်ပါ သို့မဟုတ် လူကိုယ်တိုင် လာရောက်ပါ
ဆေးခန်းအဖွဲ့ထံ စာပို့ဆက်သွယ်ပါ သို့မဟုတ် Chidlom ရှိ ဆေးခန်းသို့ လူကိုယ်တိုင် လာရောက်ပါ။ ချောင်းဆိုးသည့်ပုံစံ၊ မည်မျှကြာပြီဖြစ်ကြောင်း၊ ချောင်းခြောက်ဆိုးခြင်း သို့မဟုတ် သလိပ်ပါသော ချောင်းဆိုးခြင်း ဟုတ်မဟုတ်နှင့် နေ့စဉ်သောက်သုံးနေသော ဆေးဝါးများစာရင်းကို ပြောပြပေးပါ။
ဆေးဝါးပညာရှင်၏ ဆေးဝါးစစ်ဆေးမှု
လိုင်စင်ရ ဆေးဝါးပညာရှင်က သင်သောက်သုံးနေသော ဆေးဝါးများ၊ အထူးသဖြင့် စိတ်ကျရောဂါကုဆေးများကို စစ်ဆေးပေးပြီး ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေးသည် သင့်ချောင်းဆိုးဝေဒနာအတွက် သင့်လျော်မှန်ကန်မှု ရှိမရှိ အတည်ပြုပေးပါသည်။ သင့်လျော်မှုမရှိပါက သင့်အား အသိပေးမည်ဖြစ်သည်။
နေ့ချင်းပြီး လာယူနိုင်သည် သို့မဟုတ် ပို့ဆောင်ပေးသည်
သောက်သုံးရမည့် ဆေးပမာဏ ညွှန်ကြားချက်အတိအကျနှင့် တစ်နေ့တာ အများဆုံးသောက်သုံးနိုင်သည့် ပမာဏကို ရှင်းလင်းစွာ ဖော်ပြ၍ ထုတ်ပေးပါသည်။ ဘန်ကောက်မြို့အနှံ့ ပို့ဆောင်ပေးသည့် ဝန်ဆောင်မှု ရရှိနိုင်ပါသည်။
ကုသမှုခံယူပြီးနောက် လိုက်နာရန်အကြံပြုချက်
ကြုံတွေ့ရနိုင်သည်များ၊ မည်သည့်အချိန်တွင် ရပ်တန့်ရမည်နှင့် ဆရာဝန်ပြရမည့် သတိပေးလက္ခဏာများ- 3 ပတ်ထက်ကျော်လွန်၍ ချောင်းဆိုးခြင်း၊ ဖျားခြင်း၊ သွေးပါခြင်း သို့မဟုတ် အသက်ရှူမဝခြင်း။
ဆေးဝါးကျွမ်းကျင်ပညာရှင်က ဆုံးဖြတ်ပေးပါလိမ့်မည်။ အကယ်၍ ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေးသည် သင့်အတွက် မသင့်တော်ပါက (သလိပ်ပါသော ချောင်းဆိုးခြင်း၊ ဓာတ်ပြုနိုင်သော ဆေးဝါးသောက်သုံးနေခြင်း၊ စိုးရိမ်ဖွယ်ရာ လက္ခဏာရှိခြင်း) သင့်ကို အသိပေးမည်ဖြစ်ပြီး ဆရာဝန်နှင့် တိုင်ပင်ဆွေးနွေးရန် စီစဉ်ပေးပါလိမ့်မည်။
/)
ဆေးပညာဆိုင်ရာ စိစစ်သူ
Dr. Noppon Arunkajohnsak (Win)
นพ. นพพล อรุณขจรศักดิ์
ထိုင်းနိုင်ငံ ဆေးကုသခွင့်လိုင်စင်အမှတ် ว.50283
Menscape Clinic, Bangkok
“ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေးသည် ဝေဒနာသက်သာစေရန်သာဖြစ်ပြီး ရောဂါအမြစ်ပြတ်ကုသရန် မဟုတ်ပါ။ ကျွန်ုပ်၏တာဝန်မှာ ချောင်းဆိုးခြင်းကို ဘေးကင်းစွာ ထိန်းချုပ်နိုင်ရန်နှင့် သင်ပြောပြရန်မေ့နေသည့် စိတ်ကျရောဂါကုဆေးနှင့် ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေးရည်တို့ ဓာတ်ပြုမှု မဖြစ်စေရန် သေချာစိစစ်ပေးရန် ဖြစ်ပါသည်။”
- Reviewed
- 11 ဇူလိုင် 2026
- Next review
- ဇန်နဝါရီ 2027
- Editorial standard
- လမ်းညွှန်ချက်တစ်ခုချင်းစီကို ထိုင်း FDA ဆေးအညွှန်း၊ ပင်မဆေးပညာစာတမ်းများနှင့် တိုက်ဆိုင်စစ်ဆေးထားပြီး လိုင်စင်ရ ဆရာဝန်က ပြန်လည်သုံးသပ်ထားပါသည်။
07
အမေးများသော မေးခွန်းများ
ထိုင်းနိုင်ငံတွင် dextromethorphan ကို ဆရာဝန်ဆေးစာမလိုဘဲ ဆေးဆိုင်၌ ဝယ်ယူနိုင်ပါသလား။
ဝယ်ယူနိုင်ပါသည်။ ဆရာဝန်ဆေးစာ မလိုအပ်သော်လည်း ၎င်းကို အန္တရာယ်ရှိသောဆေးဝါး (ยาอันตราย) အဖြစ် သတ်မှတ်ထားသောကြောင့် ဆေးစင်ပေါ်မှ ကိုယ်တိုင်ယူ၍မရဘဲ လိုင်စင်ရ ဆေးဝါးကျွမ်းကျင်ပညာရှင်ကိုယ်တိုင် ထုတ်ပေးရမည်ဖြစ်ကာ၊ ဆေးဝါးတလွဲသုံးစွဲမှု မှတ်တမ်းများကြောင့် ဆေးဆိုင်များတွင် တစ်ကြိမ်ဝယ်ယူနိုင်သော ပမာဏကို ကန့်သတ်ထားပါသည်။ ဆေးဝယ်ယူစဉ် သောက်သုံးနေသော ဆေးဝါးများကို အကျဉ်းချုပ် မေးမြန်းစစ်ဆေးခြင်းမှာ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းသက်သက် မဟုတ်ဘဲ အမှန်တကယ် အရေးကြီးသည့် အချက်ဖြစ်ပါသည်။
Dextromethorphan ကို စိတ်ကျရောဂါသောက်ဆေးများနှင့် တွဲသောက်လျှင် စိတ်ချရပါသလား။
ဤဆေးအချင်းချင်း ဓာတ်ပြုမှုကို အထူးသတိထားရပါမည်။ MAOIs ဆေးများနှင့်ဆိုလျှင် လုံးဝတွဲမသောက်ရပါ၊ အဆိုပါဆေးများနှင့် တွဲသောက်ခြင်း သို့မဟုတ် ဆေးရပ်ပြီး 14 ရက်အတွင်း သောက်ခြင်းမျိုး လုံးဝမပြုလုပ်ရပါ။ SSRIs နှင့် SNRIs ဆေးများနှင့် တွဲသောက်ပါက serotonin syndrome ဖြစ်နိုင်ခြေ နည်းသော်လည်း အမှန်တကယ်ဖြစ်တတ်သောကြောင့် မိမိသောက်နေသော ဆေးများကို ဆေးဝါးပညာရှင်အား အတိအကျပြောပြပြီး အကြံဉာဏ်ယူပါ။
မည်သို့သော ချောင်းဆိုးမျိုးအတွက် သောက်ရပါသနည်း။
သလိပ်မထွက်ဘဲ လည်ချောင်းယားပြီး ချောင်းအခြောက်ဆိုးခြင်း၊ မည်သည့်အကျိုးမှမရှိဘဲ ညဘက်အိပ်မပျော်အောင် ဒုက္ခပေးသည့် ချောင်းဆိုးမျိုးအတွက် အသုံးပြုရပါသည်။ အကယ်၍ ချောင်းဆိုးသည့်အခါ သလိပ်များပါထွက်နေလျှင် ချောင်းမဆိုးအောင် ထိန်းချုပ်လိုက်ခြင်းက ပိုဆိုးစေနိုင်သဖြင့် သလိပ်ပျော်ဆေး သို့မဟုတ် သလိပ်ရွှင်ဆေးကို သုံးခြင်းက ပိုမိုသင့်တော်ပါသည်။
အာနိသင် မည်မျှမြန်မြန်ပြပြီး ဆေးတစ်ကြိမ်သောက်လျှင် မည်မျှကြာကြာခံပါသနည်း။
ဆေးသောက်ပြီး 15–30 မိနစ်အတွင်း ချောင်းဆိုးသက်သာလာမည်ဖြစ်ပြီး 30 mg ပမာဏတစ်ကြိမ်သောက်လျှင် 5–6 နာရီခန့်အထိ အာနိသင်ခံပါသည်။ လူကြီးများအနေဖြင့် 24 နာရီအတွင်း 120 mg ထက် ပိုမသောက်ရပါ။
Dextromethorphan သည် opioid ဆေးဝါးဖြစ်ပါသလား။ ဆေးစွဲတတ်ပါသလား။
ဓာတုဗေဒဖွဲ့စည်းပုံအရ opioid အုပ်စုနှင့် ဆက်စပ်မှုရှိသော်လည်း သတ်မှတ်ထားသော ပမာဏအတိုင်းသောက်လျှင် opioid အာနိသင် သိသိသာသာ မပြပါ။ ထို့ကြောင့်လည်း သာမန်ချောင်းဆိုးခြင်းများအတွက် codeine ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေးရည်များနေရာတွင် ၎င်းကို အစားထိုးသုံးလာကြခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ သတ်မှတ်ပမာဏထက် အဆပေါင်းများစွာ ပိုသောက်မိလျှင် စိတ်နှင့်ခန္ဓာ ကင်းကွာသလို မူးယစ်စေသည့် အာနိသင်ပြတတ်ပြီး ထိုသို့ တလွဲသုံးကြသောကြောင့် ထိုင်းနိုင်ငံမှ ဆေးဝါးထိန်းချုပ်ရေးအဖွဲ့များက ဆေးဆိုင်များတွင် ရောင်းချခွင့်ကို တင်းကျပ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ပါသည်။ ညွှန်ကြားချက်အတိုင်း သောက်သုံးပါက ဆေးစွဲသွားမည်ကို စိုးရိမ်ရန်မလိုပါ။
မည်မျှကြာကြာ ဆက်တိုက်သောက်၍ ရပါသနည်း။
ဤဆေးကို ရက်ပိုင်းခန့်သာ သောက်ရမည့်ဆေးအဖြစ် သဘောထားပါ၊ ရက်သတ္တပတ်နှင့်ချီ၍ မသောက်ရပါ။ အကယ်၍ ချောင်းဆိုးခြင်းနှင့်အတူ အဖျားပါ တွဲပါနေပြီး မပျောက်လျှင် သို့မဟုတ် 3 ပတ်ထက်ပို၍ ချောင်းဆိုးနေလျှင် လက္ခဏာသက်သာအောင် ဆေးသောက်နေခြင်းကို ရပ်ပြီး ဆရာဝန်နှင့်ပြသကာ အကြောင်းရင်းမှန်ကို စစ်ဆေးရှာဖွေပါ။
ဆေးသောက်နေစဉ် အရက်သောက်၍ ရပါသလား။
မသောက်လျှင် ပိုကောင်းပါသည်။ နှစ်ခုစလုံးက အိပ်ငိုက်ခြင်းနှင့် မူးဝေခြင်းကို ဖြစ်စေနိုင်ပြီး နှစ်ခုပေါင်းလိုက်ပါက တစ်ခုချင်းစီထက် အာနိသင် သိသိသာသာ ပိုပြင်းထန်တတ်ပါသည်။ အရက်သောက်နေပါက ထိုတစ်ကြိမ်အတွက် ဆေးမသောက်ဘဲ ကျော်လိုက်ပါ။
ဘန်ကောက်တွင် မီးခိုးမြူရာသီရောက်တိုင်း ချောင်းပိုဆိုးလာတတ်ပါသည်။ ဤဆေးက သက်သာစေနိုင်ပါသလား။
၎င်းက PM2.5 လေထုညစ်ညမ်းမှုကြောင့် လည်ချောင်းယားပြီး ချောင်းဆိုးခြင်းကို နာရီအနည်းငယ်ကြာ သက်သာစေနိုင်သော်လည်း မီးခိုးမြူရာသီရောက်တိုင်း ပြန်ဖြစ်တတ်သည့် ချောင်းဆိုးခြင်းအတွက်မူ စစ်ဆေးမှုခံယူသင့်ပါသည်၊ အကြောင်းမှာ လေထုညစ်ညမ်းမှုကြောင့်ဖြစ်သော လေပြွန်ရောင်ခြင်းနှင့် ရောဂါရှာဖွေမတွေ့သေးသော ပန်းနာရင်ကျပ်ရောဂါတို့သည် လက္ခဏာချင်း တူညီနေတတ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ဆေးခန်းမှ ဆရာဝန်က နှစ်စဉ် ရောဂါလက္ခဏာကို ဖုံးကွယ်ထားမည့်အစား ဖြစ်ပွားပုံအလေ့အထကို ရှာဖွေစစ်ဆေးပေးနိုင်ပါသည်။
08
ကိုးကားချက်များ
1. U.S. FDA. Cold, Cough, Allergy, Bronchodilator, and Antiasthmatic Drug Products for Over-the-Counter Human Use; Final Monograph (21 CFR Part 341). 1987.
2. Pavesi L, Subburaj S, Porter-Shaw K. Application and validation of a computerized cough acquisition system for objective monitoring of acute cough: a meta-analysis. Chest. 2001;120(4):1121–1128.
3. Smith SM, Schroeder K, Fahey T. Over-the-counter (OTC) medications for acute cough in children and adults in community settings. Cochrane Database Syst Rev. 2014.
4. Taylor CP, Traynelis SF, Siffert J, Pope LE, Matsumoto RR. Pharmacology of dextromethorphan: relevance to dextromethorphan/quinidine (Nuedexta®) clinical use. Pharmacol Ther. 2016;164:170–182.
5. Boyer EW, Shannon M. The serotonin syndrome. N Engl J Med. 2005;352(11):1112–1120.
6. Thai Food and Drug Administration. Drug classification and consumer guidance on dextromethorphan dispensing. fda.moph.go.th. Accessed July 2026.
7. U.S. FDA. FDA Warns Against Abuse of Dextromethorphan (DXM). Talk Paper T05-23. 2005.
ဤလမ်းညွှန်ချက်သည် ဗဟုသုတမျှဝေသည့် အချက်အလက်သာဖြစ်ပြီး ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အကြံပြုချက်မဟုတ်ပါ။ ထိုင်းနိုင်ငံတွင် Dextromethorphan ကို ဆရာဝန်ဆေးညွှန်းမပါဘဲ ဝယ်ယူနိုင်သော်လည်း လိုင်စင်ရ ဆေးဝါးပညာရှင်ကိုယ်တိုင် ထုတ်ပေးရမည်ဖြစ်သည်။ ဤဆေးနှင့် သင့်တော်မှု ရှိမရှိမှာ သင့်ကျန်းမာရေးအခြေအနေနှင့် လက်ရှိသောက်သုံးနေသော ဆေးဝါးများပေါ်တွင် မူတည်ပါသည်။
ဤလမ်းညွှန်သည် Menscape အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ စာကြည့်တိုက်၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်သည်
ရောဂါအခြေအနေများကို လေ့လာရန်ချောင်းဆိုးနေသည်မှာ ရက်သတ္တပတ်ချီ ကြာနေပြီလား။ နောက်ထပ် ချောင်းဆိုးပျောက်ဆေးရည်တစ်မျိုး ထပ်မသောက်ဘဲ ဆရာဝန်နှင့် တိုင်ပင်ပါ။
/)